| Samochody Świata - Forum Motoryzacyjne https://www.samochodyswiata.pl/ |
|
| 1928 As https://www.samochodyswiata.pl/viewtopic.php?f=14&t=32292 |
Strona 1 z 1 |
| Autor: | kulikowski [ Sob, 21.08.2010, 20:25 ] |
| Temat postu: | 1928 As |
![]() ![]() ![]() (C) fot. polskie-auta.pl Cytuj: Z kolejnÄ… inicjatywÄ… w zakresie produkcji samochodĂłw popularnych wystÄ…piĹ‚ Jan Ĺaskia. W roku 1927 zaĹ‚oĹĽyĹ‚ w stolicy Towarzystwo Budowy SamochodĂłw AS, z siedzibÄ… przy ulicy Srebrnej 16. Faktycznym jednak wĹ‚aĹ›cicielem byĹ‚ konstruktor AS-a, inĹĽ. Aleksander Liberman, ktĂłry z pewnych przyczyn chciaĹ‚ pozostawać "w cieniu". W niedĹ‚ugim jednak czasie, gdy jego rola staĹ‚a siÄ™ ogĂłlnie znana, a dobra jakość samochodu rozproszyĹ‚a obawy o moĹĽliwoĹ›ci ujemnych skutkĂłw ewentualnej antypropagandy (Liberman byĹ‚ wyznania mojĹĽeszowego), spisany zostaĹ‚ akt wykupienia fabryki od Ĺaskiego. Produkcja pojazdĂłw zlokalizowana byĹ‚a w obszernych, ĹĽelazobetonowych halach zaĹ‚oĹĽonych w roku 1922 "Warszawskich AutowarsztatĂłw" (ul. ZĹ‚ota 64). Ich wĹ‚aĹ›ciciel, inĹĽ. CzesĹ‚aw ZbieraĹ„ski, znany przed pierwszÄ… wojnÄ… automobilista i handlowiec, zostaĹ‚ kierownikiem produkcji i doradcÄ… Libermana. Samochody wytwarzano z krajowych elementĂłw, dostarczanych przez poddostawcĂłw czÄ™sto w stanie surowym i obrabianych w fabryce oraz produkowanych na miejscu (np. koĹ‚a zÄ™bate), z zastosowaniem importowanych, francuskich zespołów napÄ™dowych. W zaleĹĽnoĹ›ci od zastosowanego silnika samochody nosiĹ‚y odmienne oznaczenia. Typ S-1 miaĹ‚ jednostkÄ™ napÄ™dowÄ… marki Chapuis-Dornier typ CYS o nastÄ™pujÄ…cej charakterystyce: 4 cylindry; rozrzÄ…d dolnozaworowy, chĹ‚odzony pĹ‚ynem w obiegu samoczynnym; smarowanie pod ciĹ›nieniem. GaĹşnik typu "Zenith"; zapĹ‚on iskrownikowy; prÄ…dnica 6-voltowa; rozrusznik elektryczny. Pojemność skokowa silnika wynosiĹ‚a 950 ccm, a moc 17 KM przy 2200 obr/min. Typ S-2 wyposaĹĽony byĹ‚ w silnik "CIME" 1200 CM3, ktĂłry różniĹ‚ siÄ™ od opisanego powyĹĽej rozrzÄ…dem gĂłrnozaworowym oraz wiÄ™kszÄ… pojemnoĹ›ciÄ… - 1203 ccm i mocÄ… 24 K M przy 2600 obr./min, a takĹĽe gaĹşnikiem (typu "La Veil"). W pierwszych egzemplarzach stosowano takĹĽe silniki marki "Ruby" o pojemnoĹ›ci skokowej 1095 ccm. Dalsze elementy podwozi pojazdĂłw obu typĂłw nie wykazywaĹ‚y ĹĽadnych różnic. Samochody wyposaĹĽone byĹ‚y w sprzÄ™gĹ‚a jednotarczowe suche, skrzynie biegĂłw o trzech przeĹ‚oĹĽeniach do jazdy w przĂłd, z biegiem wstecznym, waĹ‚y napÄ™dowe z dwoma przegubami elastycznymi, zawieszenie na resorach półeliptycznych z czterema hydraulicznymi amortyzatorami, hamulce mechaniczne na cztery koĹ‚a, koĹ‚a tarczowe ĹĽ ogumieniem niskociĹ›nieniowym. Zbiornik paliwa o pojemnoĹ›ci 25 litrĂłw znajdowaĹ‚ siÄ™ pomiÄ™dzy deskÄ… rozdzielczÄ… a przegrodÄ… silnika. Rozstaw osi byĹ‚ nieduĹĽy i wynosiĹ‚ tylko 2,8 m a rozstaw kół 1,2. Ciężar kompletnego podwozia nie przekraczaĹ‚ 500 kg. Dane eksploatacyjne AS-Ăłw S-1 i S-2 różniĹ‚y siÄ™ nieco. Pojazd z silnikiem dolnozaworowym rozwijaĹ‚ (z peĹ‚nym obciÄ…ĹĽeniem) prÄ™dkość do 60 km/h, zuĹĽywajÄ…c przy tym okoĹ‚o 6 litrĂłw benzyny na 100 kilometrĂłw przebytej trasy. Natomiast jednostka gĂłrnozaworowa nadawaĹ‚a szybkość maksymalnÄ… wiÄ™kszÄ… o 30 km/h, lecz wzrastaĹ‚o teĹĽ - o okoĹ‚o 2 1/100 km - zuĹĽycie paliwa. Samochody konstrukcji inĹĽ. Libermana odpowiadaĹ‚y zapotrzebowaniu na pojazdy trwaĹ‚e i tanie w eksploatacji, dla nie pragnÄ…cych luksusu czy dokonywania wyczynĂłw. ZapewniaĹ‚y jednak minimum komfortu, a dobĂłr silnikĂłw podyktowany byĹ‚ przeznaczeniem samochodu - typ S-1 produkowany byĹ‚ głównie z przeznaczeniem na taksĂłwki, a S-2 w zasadzie jako turystyczny. Nadwozia (różnych typĂłw, w tym takĹĽe i furgonĂłw) wykonywaĹ‚a znana i ceniona SzydĹ‚owiecka Fabryka PowozĂłw Braci WÄ™grzeckich i Spółki. Karoserie z SzydĹ‚owca byĹ‚y eleganckie i funkcjonalne oraz nadzwyczaj trwaĹ‚e - miÄ™dzy innym dziÄ™ki elastycznemu połączeniu z ramÄ…. Nadwozie taksĂłwkowe, modnego wĂłwczas typu landaulet miaĹ‚o wygodne drzwi o niebagatelnej szerokoĹ›ci 80 cm. Do dyspozycji pasaĹĽera zainstalowano: rurÄ™ gĹ‚osowÄ… do kierowcy (ktĂłry siedziaĹ‚ w oddzielnej, otwartej kabinie), zapalniczkÄ™, popielniczkÄ™, lusterko, podĹ‚okietniki etc. SkĹ‚adana buda części pasaĹĽerskiej pokryta byĹ‚a skĂłrÄ…. Samochody AS, wystawione na Powszechnej Wystawie Krajowej w Poznaniu w roku 1929, wzbudziĹ‚y duĹĽe zainteresowanie, jako trwaĹ‚e i ekonomiczne konstrukcje krajowe. Nadzieje producentĂłw (a zapewne i przyszĹ‚ych odbiorcĂłw) zostaĹ‚y jednak zawiedzione. OkoĹ‚o roku 1930 produkcja AsĂłw zostaĹ‚a zlikwidowana, i to z przyczyn niewiele zaleĹĽnych od wytwĂłrcĂłw; Ĺ›wiatowy kryzys ekonomiczny spowodowaĹ‚ zaĹ‚amanie siÄ™ rynku samochodowego. NaleĹĽy sÄ…dzić, ĹĽe ogółem zbudowano okoĹ‚o 150 samochodĂłw. Dwie pierwsze serie liczyĹ‚y 60 i 80 sztuk. Trzecia, zaplanowana jako najwiÄ™ksza (100 pojazdĂłw), zostaĹ‚a zrealizowana tylko w uĹ‚amkowym procencie, a skompletowane części i podzespoĹ‚y wykorzystano jako zamienne do sprzedanych juĹĽ samochodĂłw. ROSTOCKI Aleksander Marian - Kochajmy stare gruchoty, Wydawnictwa Komunikacji i ĹÄ…cznoĹ›ci, Warszawa, 1977 |
|
| Strona 1 z 1 | Wszystkie czasy w strefie UTC + 1 godzina |
| Powered by phpBB © 2000, 2002, 2005, 2007 phpBB Group http://www.phpbb.com/ |
|